Heeft u pijn onderaan de rug, precies tussen de billen? Dan kan het zijn dat u last heeft van coccygodynie, ook wel stuitpijn of een pijnlijk stuitje genoemd. Deze klacht komt vaker voor dan u misschien denkt. De pijn zit meestal rondom het staartbeen (het os coccygis), het onderste stukje van de wervelkolom. Coccygodynie kan uw dagelijks leven flink beïnvloeden. Gelukkig is er goede behandeling mogelijk, zoals fysiotherapie en manuele therapie.
Wat is Coccygodynie (stuitpijn)?
Coccygodynie is een medische term voor pijn aan het staartbeen of stuitje. De pijn zit onderaan de rug, vlak boven de anus. Vaak is zitten pijnlijk. Fietsen, lang staan of opstaan uit een stoel kan de pijn erger maken. Een pijnlijk stuitje komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Ook kinderen kunnen er last van hebben. De pijn kan plotseling beginnen, bijvoorbeeld na een val, maar ook geleidelijk ontstaan. Soms is er geen duidelijke oorzaak.
Oorzaken van Coccygodynie
Een veelvoorkomende oorzaak van stuitpijn is een val op het stuitje, bijvoorbeeld op de trap of op het ijs. Ook een bevalling kan de oorzaak zijn. Bij sommige mensen is er sprake van een scheefstand of verhoogde beweeglijkheid van het stuitje. Andere mogelijke oorzaken zijn:
- Een verkeerde zithouding
- Overbelasting door lang zitten of fietsen
- Een ontsteking aan het botvlies
- Zwangerschap
- Verkeerde stand van het bekken
- Langdurige spierspanning of overgewicht
In sommige gevallen is de oorzaak niet direct duidelijk, maar toch zijn de klachten goed te behandelen.
Symptomen bij stuitpijn of een pijnlijk stuitje
De symptomen van coccygodynie verschillen per persoon. De meest genoemde klachten zijn:
- Pijn bij het zitten, vooral op harde ondergronden
- Minder pijn bij leunen naar voren of opzij
- Moeite met opstaan uit een stoel
- Pijn bij fietsen
- Uitstralende pijn naar de onderrug, zitbeenderen of benen
- Soms problemen met stoelgang of pijn bij het vrijen
De pijn kan constant aanwezig zijn of juist alleen optreden bij bepaalde houdingen of bewegingen.
Fysiotherapie bij coccygodynie of stuitpijn
Fysiotherapie kan veel betekenen bij stuitje gerelateerde klachten. Tijdens het eerste consult onderzoekt de fysiotherapeut de stand van het stuitje en de beweeglijkheid van het bekken. Vaak wordt manuele therapie (mobilisatietechnieken) ingezet om de beweeglijkheid van de onderrug of het heiligbeen te verbeteren. Bij een scheefstand kunnen wij indien nodig ook gebruik maken van de ‘nieuwe’ NIMOC-techniek (Non-Invasive Mobilization of the Coccyx). Dit is een uitwendige correctie van het stuitje die vaak al snel verlichting geeft.
Daarnaast geeft de fysiotherapeut tips en oefeningen voor de omliggende spieren, zoals de bekkenbodemspieren. Ook wordt er gekeken naar de wervelkolom en het hele houdingspatroon.
Een belangrijk deel van de behandeling bestaat uit advies over zithouding en beweging. U leert hoe u beter kunt zitten en bewegen om klachten te voorkomen.
Tips bij coccygodynie: wat kunt u zelf doen?
- Gebruik een speciaal zitkussen
Een ringkussen of kussen met uitsparing voor het stuitje kan druk verminderen. - Vermijd lang zitten
Probeer elk half uur even te gaan staan of lopen. - Let op uw houding
Zit rechtop met beide voeten op de grond. Vermijd onderuitgezakt zitten. - Pas uw fiets aan
Gebruik eventueel een aangepast fietszadel dat druk op het stuitje vermindert. - Volg de oefeningen van de fysiotherapeut
Oefeningen voor de bekkenbodem en rug helpen bij herstel. - Blijf in beweging
Wandelen is vaak beter dan lang staan of zitten. Dit houdt de doorbloeding goed en voorkomt stijfheid.
Conclusie: Coccygodynie, of stuitpijn, is vervelend maar goed te behandelen. Door een combinatie van fysiotherapie, manuele therapie en goed advies kunt u vaak snel verbetering merken.
Wilt u een afspraak maken bij onze fysiotherapiepraktijk in Utrecht? Maak 24/7 online een afspraak. Spreekt u liever met een fysiotherapeut voordat u een afspraak maakt? Neem dan telefonisch contact op of mail naar: receptie@fysiofit-utrecht.nl
