Een stressfractuur in de voet, enkel of been, ook wel een marsfractuur oftewel vermoeidheidsbreuk genoemd, is een veelvoorkomende overbelastingsblessure. Hierbij ontstaan kleine scheurtjes in het bot door herhaalde belasting. Dit zien we vaak bij sporters, wandelaars en mensen die hun activiteit plotseling verhogen. Bovendien komt een stressfractuur middenvoetsbeentje regelmatig voor, maar ook andere vormen zoals een Jonesfractuur (breuk aan het vijfde middenvoetsbeentje, aan de buitenkant van de voet nabij de kleine teen) kunnen optreden.
Wat is een stressfractuur in de voet, enkel, been?
Een stressfractuur is dus geen plotselinge botbreuk, maar ontstaat geleidelijk. Met andere woorden: het bot krijgt steeds kleine beschadigingen en krijgt onvoldoende tijd om te herstellen. Uiteindelijk leidt dit tot een vermoeidheidsbreuk.
Meestal zit een stressfractuur in de voet, bijvoorbeeld in de middenvoetsbeentjes. Daarom wordt het ook vaak een mars fractuur genoemd. Deze naam komt uit het verleden: soldaten kregen deze blessure tijdens lange marsen met zware bepakking.
Daarnaast kunnen stressfracturen ook op andere plekken ontstaan, zoals:
- het os naviculare (voetwortelbeentje)
- de voorvoet
- het scheenbeen
- het kuitbeen
- het bovenbeen
- het bekken
Kortom, een stressfractuur kan overal ontstaan waar herhaalde belasting op het bot plaatsvindt.

Oorzaken van een vermoeidheidsbreuk
Een stressfractuur ontstaat meestal door een verkeerde balans tussen belasting en belastbaarheid. Enerzijds wil uw lichaam zich aanpassen, maar anderzijds kan te veel belasting schade veroorzaken.
Belangrijke oorzaken zijn:
- een snelle opbouw van sportbelasting
- langdurig lopen, rennen of springen
- onvoldoende herstelmomenten
- verkeerd schoeisel
- een afwijkende voetstand
- verminderde spierfunctie door vermoeidheid
Daarnaast spelen andere factoren een rol. Zo kan osteoporose (botontkalking) het risico vergroten. Ook leefstijl en voeding zijn van invloed.
Belangrijk om te weten is dat stressfracturen ook kunnen ontstaan door medicatie en kankerbehandelingen. Bepaalde behandelingen verminderen namelijk de botdichtheid. Daardoor worden botten brozer en neemt de kans op een breuk toe.
Symptomen van stressfractuur in de voet, enkel, been
De klachten ontstaan meestal geleidelijk. In het begin voelt u vaak een lichte pijn, maar na verloop van tijd nemen de klachten toe.
Veelvoorkomende symptomen zijn:
- lokale pijn op één duidelijke plek
- pijn die toeneemt bij belasting (lopen, sporten)
- pijn die afneemt in rust, maar terugkomt bij activiteit
- drukpijn op het bot
- soms zwelling
- in ernstigere gevallen: pijn in rust of moeite met staan
Bijvoorbeeld: bij een stressfractuur middenvoetsbeentje voelt u vaak pijn aan de bovenkant van de voet. Bij een Jonesfractuur zit de pijn meer aan de buitenzijde van de voet.
Veel mensen vragen zich af: ‘Wat doe ik tegen pijn in mijn voet door een stressfractuur?’
Het belangrijkste antwoord is: tijdig rust nemen en de belasting aanpassen.
Fysiotherapie bij stressfractuur in de voet, enkel, been
Gelukkig herstelt een stressfractuur meestal goed, mits u het goed aanpakt. Daarom speelt fysiotherapie een belangrijke rol.
Allereerst zorgen we voor:
- relatieve rust en ontlasting
- advies over belasting en herstel
- begeleiding bij een veilige opbouw
Vervolgens werken we stapsgewijs aan herstel:
- Pijn verminderen en het bot laten herstellen
- Spieren versterken (voet, kuit, heup)
- Belastbaarheid verbeteren
- Geleidelijke terugkeer naar sport
Daarnaast kijken we naar de oorzaak, zodat herhaling wordt voorkomen. Denk aan looptechniek, schoeisel en trainingsopbouw.
In onze praktijk beschikken we bovendien over echografie apparatuur. Hiermee kunnen we het herstelproces monitoren / ondersteunen en beter inzicht krijgen in de blessure.
Tot slot is het belangrijk om te weten dat sommige stressfracturen, zoals een Jonesfractuur of een fractuur van het os naviculare, langzamer genezen. In dat geval begeleiden we u extra zorgvuldig en werken we eventueel samen met een arts.
Conclusie
Een stressfractuur in de voet, enkel of been, oftewel een marsfractuur of vermoeidheidsbreuk, ontstaat door overbelasting en vraagt om een doordachte aanpak. Door tijdig te reageren, rust te nemen en fysiotherapie in te schakelen, herstel je sneller én voorkomt u nieuwe klachten.
Wilt u een afspraak maken bij onze fysiotherapiepraktijk in Utrecht? Maak 24/7 online een afspraak. Spreekt u liever met een fysiotherapeut voordat u een afspraak maakt? Neem dan telefonisch contact op of mail naar: receptie@fysiofit-utrecht.nl
